Sahabeler ganimet zengini miydiler?

Şüphesiz, fetihçilere ait bu ve diğer inanılmaz servet hesapları çok abartılmıştır ama yine de, bu fetihçi soylular sınıfının çok fazla varlıklarının olduğunu, gittikleri ileri ülkelerin tüm zevklerinden ve olanaklarından faydalandıklarını ve varlıklarını keyifle harcadıklarını göstermektedir.

Sahabeler ganimet zengini miydiler?

İslam egemenliğinin ilk yüzyılındaki siyasi ve askeri değişiklikler, önemli toplumsal ve ekonomik değişiklikleri de beraberinde getirmişti. Tüm fetihlerde olduğu üzere Arap fetihleriyle kamu, özel ve kilise mülkiyetinde donmuş haldeki büyük zenginlikler, tekrar piyasaya sürülmeye başlandı. İlk Arap tarihçileri aşırı masraf ve zengin ganimet öyküleri anlatmaktadır. X. yy yazarlarından el-Mesudi, fetihlerde ele geçirilen bazı büyük zenginliklerden söz etmiştir. Mesudi, Halife Osman'ın öldürüldüğü gün özel varlığının yüz bin dinar (Roma ve Bizans altını) ve bir milyon dirhem (Pers gümüş sikkesi) olduğunu, mülklerinin de yüz bin dinar hesaplandığını ve pek çok at ile deve de bıraktığını söyler. İslamiyet’i ilk kabul edenlerden ve erken İslam tarihinin önemli kişilerinden El-Zübeyr ibn al-Avvam, Irak’ta Kufe ve Basra ile Mısır'da Fustat ve İskenderiye kentlerinde evlere sahipti. Mesudi, o dönemde (Hicri 332/ miladi 943-44) onun Basra’daki evinde tüccarların ve denizaşırı tacirlerin ikamet ettiğini söyler. Öldüğünde hesap edilen varlığı nakit elli bin dinarıın yanı sıra "bin kadın ve erkek köle, bin at ve söz konusu şehirlerde pek çok evdi" Aynı kaynağa göre, Peygamber'in yakınlarından Talha ibn Ubeydullah el-Taymi'nin Kufe'de büyük bir evi olduğundan, Irak'taki topraklarından günde bin dinar ve el Şara bölgesindeki topraklarından ise bundan daha çok gelir elde ettiğinden söz edilir. Ayrıca Medine'de tuğla ve tik ağacından yapılmış bir de evi vardı. Yine aynı kaynağa göre ilk Müslümanlardan Abdül-Rahman ibn Avf, yüz at, bin deve ve on bin koyuna sahipti. Öldüğünde varlığının dörtte biri, seksen dört bin dinar değerindeydi. Zayd ibn Tabit öldüğünde, baltalarla parçalanan altınlar ve gümüşler ile yüz bin dinarlık mal mülke sahipti. Yala ibn Munya öldüğünde yarım milyon dinar ve üç yüz bin dinarlık arazi ve çeşitli maddi eşyaları vardı.

Şüphesiz, fetihçilere ait bu ve diğer inanılmaz servet hesapları çok abartılmıştır ama yine de, bu fetihçi soylular sınıfının çok fazla varlıklarının olduğunu, gittikleri ileri ülkelerin tüm zevklerinden ve olanaklarından faydalandıklarını ve varlıklarını keyifle harcadıklarını göstermektedir.

Güncelleme Tarihi: 18 Mart 2022, 04:00

Fatih Kul

YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER